آب گرفتگی چاه آسانسور از آن خرابی‌هایی است که نباید منتظر صبح فردا ماند. آب در چاهک به کنتاکت‌های ایمنی، کابل‌ها، سنسورها و در آسانسورهای هیدرولیک به جک و لوله‌ها می‌رسد و اگر دستگاه روشن بماند، خطر برق‌گرفتگی و آسیب جدی به قطعات وجود دارد.
در این مطلب می‌گوییم با دیدن آب در چاهک چه کنید، چه قطعاتی بیشتر آسیب می‌بینند و آسانسور چطور و با چه بررسی‌هایی دوباره به کار برمی‌گردد.
شرکت لکتور با مدیریت رضا ظهره‌وند، در زمینه فروش، نصب، تعمیر، سرویس و نوسازی آسانسور و پله‌برقی فعالیت می‌کند. این مجموعه خدمات تخصصی تعمیر انواع موتورهای گیربک
اولین کارها با دیدن آب در چاهک
- آسانسور را از مدار خارج کنید: اگر کابین در حال کار است، اجازه ندهید کسی سوار شود. اگر امکان امن دارید، برق اصلی آسانسور را از تابلوی برق ساختمان قطع کنید.
- وارد چاهک نشوید: آب و برق در کنار هم خطر جانی دارد. ورود به چاهک فقط کار تکنسین مجاز است.
- منشأ آب را پیدا و قطع کنید: شیر اصلی آب، لوله‌های ترکیده، کف‌شوی‌های گرفته یا ورود آب باران از رمپ پارکینگ.
- اگر مسافر داخل کابین است، آرامش او را حفظ کنید و فوراً درخواست پشتیبانی شبانه‌روزی آسانسور یا تماس با آتش‌نشانی بدهید.
- از تابلوی آسانسور و ارتفاع آب عکس بگیرید تا تکنسین و در صورت نیاز بیمه از وضعیت باخبر باشند.
در آب گرفتگی چاه آسانسور، روشن کردن دوباره دستگاه برای «امتحان» یکی از پرهزینه‌ترین اشتباه‌هاست؛ قطعاتی که فقط خیس شده‌اند، با برق‌دار شدن ممکن است بسوزند.
آب از کجا وارد چاهک می‌شود؟
- ترکیدگی یا نشتی لوله‌های آب و فاضلاب نزدیک دیوار چاه
- بارش شدید و ورود آب از پارکینگ یا حیاط به طبقهٔ همکف و منفی
- بالا آمدن آب‌های زیرزمینی و نبود عایق‌کاری مناسب کف چاهک
- شستن راهرو و لابی و ریختن آب از درز درب طبقه
- نشتی سیستم تهویه یا مخزن روی بام که به موتورخانه و چاه می‌رسد
شناختن منشأ مهم است، چون اگر فقط آب تخلیه شود و علت باقی بماند، آب گرفتگی دوباره تکرار می‌شود.
چه قطعاتی در آب گرفتگی آسیب می‌بینند؟
| قطعه | نوع آسیب احتمالی |
|---|---|
| کلید استپ و کنتاکت‌های چاهک | اتصالی، زنگ‌زدگی و باز ماندن مدار ایمنی |
| کابل‌های تراول و سیم‌کشی چاه | نفوذ رطوبت به روکش و افت عایق |
| سنسورها و کلیدهای طبقهٔ پایین | عمل نکردن یا عملکرد نادرست |
| ضربه‌گیرها (بافرها) | زنگ‌زدگی و در بافر روغنی ورود آب به روغن |
| وزنهٔ تعادل و کفشک‌ها | زنگ‌زدگی و افزایش اصطکاک |
| جک و لوله‌های آسانسور هیدرولیک | خوردگی و نفوذ آب به سیستم روغن |
| ریل‌های پایین چاه | زنگ‌زدگی سطح و حرکت ناصاف کابین |
اگر آب به موتورخانه هم رسیده باشد، موتور، تابلو و درایو هم در خطرند. در این حالت تست عایق موتور لازم است؛ روش آن را در تست عایق موتور آسانسور توضیح داده‌ایم.
مراحل بازگشت آسانسور بعد از آب گرفتگی
- تخلیهٔ کامل آب و خشک‌کردن چاهک با پمپ و تهویه، پس از قطع برق.
- بازدید کنتاکت‌ها، کلیدها و سنسورهای چاهک و تعویض قطعات زنگ‌زده یا آسیب‌دیده.
- تست عایق کابل‌ها و در صورت نیاز تعویض بخش‌های آسیب‌دیده.
- بررسی بافرها و در بافر روغنی، تعویض روغن آلوده.
- تمیزکاری و روغن‌کاری ریل‌ها و کفشک‌ها.
- در آسانسور هیدرولیک: بررسی جک، لوله و روغن پاوریونیت؛ ببینید تعمیر پاوریونیت آسانسور هیدرولیک.
- تست کامل مدار ایمنی و حرکت آزمایشی بدون مسافر، پیش از بازگشایی برای ساکنان.
زمان بازگشت به کار به ارتفاع آب، مدت ماندن آن و قطعاتی که آسیب دیده‌اند بستگی دارد. گاهی فقط خشک‌کردن و تست کافی است و گاهی چند قطعه باید تعویض شود.
پیشگیری از آب گرفتگی چاه آسانسور
- عایق‌کاری اصولی کف و دیوارهٔ چاهک در ساختمان‌هایی که آب زیرزمینی دارند
- جلوگیری از عبور لوله‌های آب و فاضلاب از کنار یا داخل چاه
- ایجاد شیب و آبرو در ورودی پارکینگ و جلوی درب آسانسور طبقهٔ همکف
- تذکر به نظافتچی برای شستن نکردن کف جلوی درب آسانسور با آب زیاد
- بازدید چاهک در سرویس‌های دوره‌ای و گزارش رطوبت یا زنگ‌زدگی
بسیاری از مشکلات چاهک در سرویس ماهانه قابل دیدن است. فهرست کارهای سرویس را در چک‌لیست سرویس آسانسور آورده‌ایم.
آب گرفتگی و بیمه آسانسور
اگر ساختمان بیمهٔ آسانسور یا بیمهٔ آتش‌سوزی با پوشش‌های تکمیلی دارد، پیش از تعمیر با بیمه‌گر تماس بگیرید و عکس‌ها و گزارش تکنسین را نگه دارید. پوشش هر بیمه‌نامه متفاوت است و باید شرایط آن را از بیمه‌گر پرسید. اطلاعات عمومی در بیمه آسانسور آمده است.
رسیدگی لکتور به آب گرفتگی چاه آسانسور
در آب گرفتگی چاه آسانسور، کارشناس لکتور پس از قطع ایمن برق، میزان نفوذ آب را بررسی می‌کند، قطعات چاهک و در صورت نیاز موتور و تابلو را تست می‌کند و فهرست کتبی قطعات آسیب‌دیده و هزینهٔ تعمیر را ارائه می‌دهد. اگر رطوبت به موتور رسیده باشد، موتور در کارگاه تخصصی لکتور خشک‌کاری، تست و در صورت نیاز سیم‌پیچی می‌شود. تعمیرات با گارانتی انجام می‌شود. برای دیدن همهٔ خدمات، صفحهٔ تعمیر آسانسور را ببینید.
تفاوت آب گرفتگی چاه آسانسور در آسانسور کششی و هیدرولیک
در آسانسورهای کششی، موتور و تابلو معمولاً در موتورخانهٔ بالای چاه هستند و آب گرفتگی چاه آسانسور بیشتر به قطعات چاهک، کابل‌ها و بخش پایینی ریل آسیب می‌زند. در آسانسورهای هیدرولیک اما پاوریونیت اغلب در طبقهٔ پایین و نزدیک چاه است و جک در خود چاهک قرار دارد؛ بنابراین آب می‌تواند هم به جک و هم به موتور و پمپ برسد. به همین دلیل بازدید آسانسور هیدرولیک پس از آب گرفتگی گسترده‌تر است و شامل بررسی روغن، کیفیت آن و وضعیت آب‌بندی‌ها هم می‌شود.
در آسانسورهای بدون موتورخانه که موتور داخل چاه نصب شده، فاصلهٔ موتور تا کف چاهک و ارتفاع آب اهمیت دارد. اگر آب به ارتفاع موتور یا تابلوی داخل چاه رسیده باشد، این قطعات هم باید پیش از راه‌اندازی تست شوند. سیم‌پیچی که خیس شده، پیش از روشن‌کردن به اندازه‌گیری عایق نیاز دارد؛ این مرحله در صفحهٔ تعمیر موتور آسانسور توضیح داده شده است.
اشتباهات رایج بعد از آب گرفتگی
- روشن کردن آسانسور فقط به این دلیل که آب تخلیه شده، بدون خشک شدن کامل قطعات
- تخلیهٔ آب با پمپ معمولی در حالی که برق آسانسور هنوز وصل است
- نادیده گرفتن منشأ آب و تکرار همان آب گرفتگی در بارش بعدی
- تعویض نکردن کنتاکت‌هایی که زنگ زده‌اند و چند هفته بعد خطای مدار ایمنی می‌دهند
- بررسی نکردن روغن بافرها و سیستم هیدرولیک
آب گرفتگی چاه آسانسور اگر درست رسیدگی شود، اغلب با هزینهٔ کنترل‌شده جبران می‌شود؛ اما رسیدگی ناقص، خرابی‌های پراکنده و پرهزینه‌ای در ماه‌های بعد ایجاد می‌کند.
پس از آب گرفتگی چاه آسانسور چه چیزهایی بررسی می‌شود؟
پس از آب گرفتگی چاه آسانسور، تکنسین لکتور پیش از راه‌اندازی، کلیدهای چاهک، بافرها، کابل تراول، وزنهٔ کشش گاورنر و قطعات پایینی کابین را بررسی می‌کند. اگر آب به تابلو یا موتور رسیده باشد، تست عایق هم لازم است.
تا پایان بررسی‌ها، دستگاه را روشن نکنید؛ راه‌اندازی زودهنگام پس از آب گرفتگی چاه آسانسور می‌تواند به قطعات الکتریکی آسیب جدی بزند. منشأ آب گرفتگی چاه آسانسور (لوله، نفوذ آب باران یا آب‌های سطحی) هم باید رفع شود تا تکرار نشود.
آب گرفتگی چاه آسانسور در زیرزمین‌ها و ساختمان‌های کنار کانال‌های آب بیشتر رخ می‌دهد. بیمه‌کردن دستگاه و ثبت عکس از آب گرفتگی چاه آسانسور برای پیگیری خسارت مفید است. پس از آب گرفتگی چاه آسانسور، خشک کردن چاهک پیش از راه‌اندازی ضروری است؛ تکرار آب گرفتگی چاه آسانسور نشانهٔ نیاز به زهکشی است.
اضطراری: پشتیبانی اضطراری لکتور.
سوالات متداول
بعد از آب گرفتگی چاه آسانسور، کی می‌توان دستگاه را روشن کرد؟
فقط پس از تخلیه، خشک‌شدن، بررسی قطعات و تست مدار ایمنی توسط تکنسین. روشن کردن زودهنگام ممکن است قطعات خیس را بسوزاند.
اگر آب فقط چند سانتی‌متر بوده، باز هم بررسی لازم است؟
بله؛ کلید استپ، بافرها و بعضی کنتاکت‌ها در پایین‌ترین بخش چاهک هستند و حتی آب کم هم به آن‌ها می‌رسد.
آسانسور هیدرولیک در برابر آب حساس‌تر است؟
جک و لوله‌های آن در چاهک قرار دارند و نفوذ آب به روغن یا خوردگی جک می‌تواند مشکل‌ساز شود؛ بنابراین بررسی دقیق‌تری لازم دارد.
خودمان می‌توانیم آب چاهک را تخلیه کنیم؟
تخلیه فقط پس از قطع برق آسانسور و با هماهنگی تکنسین انجام شود؛ ورود افراد غیرمتخصص به چاهک خطرناک است.
هزینهٔ تعمیر بعد از آب گرفتگی چقدر است؟
به ارتفاع آب و قطعات آسیب‌دیده بستگی دارد و پس از بازدید به‌صورت کتبی اعلام می‌شود.
مطالب مرتبط لکتور: تعمیر اضطراری آسانسور، تست عایق موتور، مشکلات زمستانی آسانسور، خدمات تعمیرات آسانسور.
جمع‌بندی
آب گرفتگی چاه آسانسور با قطع فوری برق، دور نگه‌داشتن ساکنان و بررسی تخصصی پیش از راه‌اندازی، معمولاً بدون آسیب جدی‌تر قابل جبران است. اگر آب وارد چاهک یا موتورخانهٔ آسانسورتان شده است، درخواست بازدید فوری ثبت کنید.
درخواست بازدید و استعلام: برای ثبت درخواست به صفحه تماس لکتور مراجعه کنید.
لکتور
نیاز به بازدید فنی یا تعمیر فوری دارید؟
برای مراکز تجاری، اداری و ایستگاه‌ها، تیم لکتور با برآورد کتبی و اجرای غیرکاری آماده اعزام است.